Atlas gatunków papug

Konura niebieskoczelna (Thectocercus acuticaudatus) – charakter, wymagania i podstawowe dane

Konura niebieskoczelna bywa postrzegana jako gatunek „powszechny w hodowlach”, ale jej sytuacja ochronna i zasady obrotu nie sprowadzają się do samej popularności. Ten papuzi przedstawiciel z rodzaju Thectocercus ma status IUCN LC, a jednocześnie jest ujęty w CITES w załączniku II. Przy ocenie praktycznych kwestii związanych z tym ptakiem przydatne może być zarówno odniesienie do jej podstawowego zasięgu w Ameryce Południowej, jak i informacja, że trend liczebności uznaje się za spadkowy.

Konura niebieskoczelna Thectocercus acuticaudatus – podstawowe informacje o gatunku

Konura niebieskoczelna Thectocercus acuticaudatus to papuga z rodziny Psittacidae (papugowate) i rzędu Psittaciformes. W systematyce jest ujmowana jako jedyny przedstawiciel rodzaju Thectocercus, wyodrębniony z Aratinga na podstawie badań genetycznych (sekwencjonowanie DNA).

Gatunek występuje w Ameryce Południowej, a w publikacjach wymieniane są m.in. Argentyna, Boliwia, Brazylia, Kolumbia, Paragwaj, Urugwaj i Wenezuela. W ochronie przyrodniczej ma status IUCN LC (Least Concern), przy czym liczebność nie została dokładnie oszacowana, a trend liczebności uznaje się za spadkowy m.in. ze względu na odłów do niewoli. Konura niebieskoczelna bywa też często spotykana w hodowlach, zwłaszcza w Stanach Zjednoczonych.

Element Charakterystyka
Gatunek Thectocercus acuticaudatus
Rodzina Psittacidae
Rząd Psittaciformes
Rodzaj Thectocercus (jedyny przedstawiciel)
Występowanie Ameryka Południowa: Argentyna, Boliwia, Brazylia, Kolumbia, Paragwaj, Urugwaj, Wenezuela
Status IUCN LC (Least Concern)
Trend liczebności Uznaje się za spadkowy (m.in. odłów do niewoli); liczebność nie została dokładnie oszacowana
CITES Załącznik II

Wygląd: wymiary, masa i charakterystyczne cechy ubarwienia

Konura niebieskoczelna Thectocercus acuticaudatus ma zielone ubarwienie i cechy ułatwiające rozpoznanie po wyglądzie. Pierś jest jaśniejsza, a głowa ma ciemniejszy kolor z lekko niebieskawym odcieniem. Charakterystyczny jest też długi i spiczasty ogon o barwie zielono-złotobrązowo-rdzawej oraz różowobrązowy dziób. Dodatkowo wyróżnia ją biaława obrączka powiekowa.

Parametr Wartość
Długość ciała 33–38 cm
Masa ciała 160,4–198 g
Długość skrzydła 182–191 mm
Wskaźnik dłoni skrzydła 43–47%

Występowanie: Ameryka Południowa i introdukcje poza zasięgiem

Konura niebieskoczelna Thectocercus acuticaudatus naturalnie występuje w Ameryce Południowej. Jej zasięg obejmuje m.in. następujące kraje:

Kraj Rola w zasięgu
Argentyna występowanie naturalne
Boliwia występowanie naturalne
Brazylia występowanie naturalne
Kolumbia występowanie naturalne
Paragwaj występowanie naturalne
Urugwaj występowanie naturalne
Wenezuela występowanie naturalne

W naturze gatunek zasiedla różne typy siedlisk, w tym:

  • Las – zarówno wilgotne, jak i suche obszary leśne
  • Sawanna – zarówno wilgotna, jak i sucha
  • Zarośla subtropikalne i tropikalne – wysokie zarośla

Poza Ameryką Południową pojawiają się doniesienia o introdukcjach lub obserwacjach tego gatunku, m.in. Floryda oraz południowa Kalifornia. Takie informacje należy jednak rozpatrywać ostrożnie — nie każda obserwacja oznacza obecność stabilnej, samoutrzymującej się populacji.

Podgatunki Thectocercus acuticaudatus i różnice geograficzne

Konura niebieskoczelna Thectocercus acuticaudatus jest wyróżniana w obrębie pięciu podgatunków, powiązanych z innymi regionami geograficznymi Ameryki Południowej. Zestawiono podgatunki i przypisywane obszary występowania:

Podgatunek Obszar występowania
T. a. koenigi północno-wschodnia Kolumbia, północna Wenezuela
T. a. neoxenus wyspa Margarita (u wybrzeży Wenezueli)
T. a. haemorrhous północno-wschodnia Brazylia (potoczna nazwa: szmaragdzianka modroczelna)
T. a. neumanni wyżyny wschodniej Boliwii
T. a. acuticaudatus wschodnia Boliwia i południowa Brazylia (od północnej Argentyny po zachodni Urugwaj) oraz podawane introdukcje na Florydzie i w południowej Kalifornii

Część autorów zalicza konurę niebieskoczelną do rodzaju Psittacara, podając nazwę Psittacara acuticaudatus.

Rozród w niewoli: sezon lęgowy, zniesienie, inkubacja i opierzenie

Sezon lęgowy konury niebieskoczelnej Thectocercus acuticaudatus zależy od regionu. W Paragwaju i Argentynie podawany jest grudzień, w Wenezueli lęgi trwają zwykle od marca do lipca, a na wyspie Margarita – od maja do sierpnia.

Region Sezon lęgowy Zwykle liczba jaj Wymiary jaj (mm)
Paragwaj, Argentyna grudzień zwykle 3 (w Argentynie podawane też 2) 33,0 × 24,0
Wenezuela marzec–lipiec 3 33,0 × 24,0
Wyspa Margarita maj–sierpień 3–5 (dla podgatunku neoxenus) 33,0 × 24,0

Zwykle samice składają 3 jaja o wymiarach 33,0 × 24,0 mm. Dla podgatunku neoxenus podawany jest zakres 3–5 jaj, a w Argentynie opisywane są też zniesienia złożone z 2 jaj.

Inkubacja jaj w warunkach hodowlanych trwa 23–24 dni. Młode osiągają pełne opierzenie po 7–8 tygodniach życia.

Status ochronny i regulacje handlu (IUCN, CITES, rozporządzenie WE)

Konura niebieskoczelna (Thectocercus acuticaudatus) ma status ochronny w klasyfikacji IUCN na poziomie LC (Least Concern), czyli najmniejszej troski. W przytoczonych informacjach status ten jest utrzymywany nieprzerwanie od 1988 roku. Jednocześnie liczebność nie została oszacowana, a trend populacji jest uznawany za spadkowy, m.in. w związku z odłowem ptaków do niewoli.

W obrocie międzynarodowym gatunek jest objęty regulacjami CITES: konura niebieskoczelna figuruje w załączniku II, co oznacza, że handel podlega kontrolom wynikającym z CITES. W prawie unijnym wskazywane jest także ujęcie w Rozporządzeniu (WE) nr 865/2006 jako załącznik B (bez wchodzenia w interpretacje szczegółowych obowiązków).

Dokument / organizacja Oznaczenie Co oznacza w praktyce (ogólnie)
IUCN LC (Least Concern) Gatunek nie jest klasyfikowany jako zagrożony wyginięciem w ujęciu IUCN; status utrzymywany od 1988 roku, przy jednoczesnym wskazywaniu spadkowego trendu i braku oszacowania liczebności.
CITES Załącznik II Międzynarodowy obrót gatunkiem podlega regulacjom CITES (handel jest kontrolowany).
Rozporządzenie (WE) nr 865/2006 Załącznik B Ujęcie w prawie unijnym powiązanym z regulacjami dotyczącymi obrotu gatunkami (zestawienie w załączniku B).